Ay Ay Bebek Gelişimi

Ay ay bebek gelişimi

1 AYLIK BEBEK GELİŞİMİ

yenidoğan bebek

Dinleme ve İlgi

Bebeğinizin etrafındaki ilgi çekici nesnelere, zıt ve yüksek kontrastlı renklere, büyük şekillerde ilgi göstermeye başlar. Bebeklerin ilk günlerde kısa aralıklarla gözlerini açtıkları görülse de, genelde göz kapakları kapalı olabilir. Zamanla, gözlerini daha uzun süreler açık tutmaya başlayacaktır.

Anlama

Eğer bebeğinizi taşımak için ana kucağı ya da başka destekleyici unsurlar kullanıyorsanız, ona kendisine zarar vermeyecek parlak oyuncaklar ve şekiller iliştirebilirsiniz. Bunlar görsel ve algısal yönünü geliştirmesine katkıda bulunur. Anlama becerisini güçlendirir. Bebeğiniz eğer ağlıyorsa onu kucağınıza almayı deneyin. Bebekler kucaklandıklarını anlayıp kısa sürede sakinleşebilir çünkü annenin sesini ve kokusunu tanırlar. Bebeğiniz emme dürtüsü ile memeyi arayarak bulur ve bu şekilde beslenir. Bebeğinizin emme refleksi, tüm bebeklerde olduğu gibi sizin bir şey yapmanıza gerek kalmayacak biçimde güçlü ve keskindir. Göğüse konulduğunda, içgüdüsel olarak memeyi bulur ve emmeye başlar. Başını rahatça kontrol edemediği için desteklenmesi gerekir. Yüzükoyun yatırıldığında kafasını yerden kaldırmak için çaba sarf eder. Bebeğiniz kavramsal olarak farkında olmasa bile davranışlarınızla aktaracağınız ilgi ve sevgiye muhtaçtır. Bunu anlar ve hisseder. Kucağınıza almanız onun için son derece önemlidir. Bu gibi davranışlar onun daha büyük yaşlardaki çocuklar gibi tepki vermesine ya da şımarmasına neden olmaz. O nedenle onu sık sık kucağınıza alın. Kucakta sarılmak, sevgiyle okşanmak, küçük seslerle ve şarkılarla sevilmek onun dünyayı algılamasına yardımcı olduğu gibi, kendisini güvende hissetmesini sağlar. Bu şekilde gelişen bebek, birkaç hafta içinde yüzünüze odaklanmayı ve mimiklerinizi algılamayı başarır.

Sesler ve Konuşma

Bu dönemde bulanık gördüğü için, yüzünüzü daha iyi tanıyabilmesi adına onu kendinize yaklaştırın, yüzünüzdeki ifadeyi ve sizi incelemesine izin verin. Çıkardığınız sesleri ve yaptığınız mimikleri dikkatle inceleyecektir. Yenidoğanlar, anne karnında annelerinin vücut seslerini duyarak geliştiği için, anne sesine doğru yönelme eğilimi göstermektedir. Onu rahatlatmak için bebeğinizle konuşmaya ve ona şarkı söylemeye devam edebilirsiniz.

Sosyal Yetenekler

Bu dönemde suyla tanışması, banyo yapması, hatta oda değişikliği bile bebeğinizin dünyayı keşfetmesini, yeni duyularını kullanmasını sağlayacaktır. Bebeğinizin gereksinimleri düzenli olarak karşılandıkça beslenme ve uyku düzeni de oluşmaya başlar. Bebeğinizin tüm ihtiyaçlarını belli etme biçimi ağlamaktır. Bu düzen sayesinde daha mutlu ve stressiz hisseden bebeğinizin, etrafındaki yaşama ve sizin hayatınıza uyum sağlaması çok daha kolaylaşır.

Diğer Değişiklikler

Kafasını kontrol edemediği ve boyun kasları yardımıyla başını yukarıda tutmayı başaramadığı için, avucunuzla onu desteklemeyi kesinlikle ihmal etmeyin.Bebeğiniz 1. ayın sonunda, 15-30 cm arası mesafeyi görebilir. İşitme duyusu oldukça iyidir, buna nazaran uzaktaki kişi ve cisimleri bulanık görür ve rahat ayırt edemez. Bebeğinizin kafa anatomisinde yamukluk, gözlerde şişkinlik, burunda basıklık, cinsel organ ve genital bölgesinde şişkinlik, deride kremsi yapıya benzer bir madde ve T bölgesinde (kaşlar ve çevresi başta olmak üzere) kırmızı benekler gibi özellikler görebilirsiniz. Bu özellikler yenidoğanlarda sıkça karşılaşılan şeylerdir, zamanla geçecektir, bu nedenle endişelenmeyin. Ani hareketler yapabildiği için uykuda istemsiz reflekslerle sıçrayabilir ve bu nedenle kendi kendine uyanabilir. Bu nedenle kundak yapmamaya özen göstererek, onu fazla sıkmadan gevşek biçimde sarabilirsiniz.Bebeklerin doğuştan sahip oldukları bazı önemli yaşamsal refleksler vardır. Kafasını çevirip meme arama, korkma ve irkilme ile kollarını açma, parmaklarınızı ya da elinizi avuç içine getirdiğinizde sıkıca kavrama gibi… Bunlar sizinle bir arada olmalarını sağlamak için gelişmiş, içgüdüsel reflekslerdir. Yürüme hareketinin başlangıcı olarak onu ayakta duracak şekilde tuttuğunuzda, sanki adım atıyormuş gibi hareket edebilir; buna da genel olarak adımlama refleksi adı verilir. Eğer bebeğinizi gövdesinden tutup, yüz üstü biçimde kaldırırsanız başı öne doğru düşer. Yüz üstü yattığında ise başını iki tarafa da döndürebilir. Gün içinde 2-4 saatini ise sakin ve uyumadan geçirir. Gelişimi devam ettikçe uyanık kalma süresi de buna bağlı olarak artacaktır. Bu dönemde uyuma süreleri ortalama 20-22 saat arasıdır.

Aşılar

  • Hepatit  B:  Doğumda ilk doz
  • 1. ayda 2. doz yapılır.
1 Aylık Bebek

2 AYLIK BEBEK GELİŞİMİ

2 aylık bebek

Dinleme ve İlgi

Bebeğiniz artık daha iyi bir dinleyicidir. Annesinin sesini tanır. Sese yönelme hareketi daha belirgindir ve sesin kaynağının annesi olduğu anlar. Kadın, erkek seslerini ya da sert ve yumuşak tonları daha kolay ayırt edebilir. İkinci ayda da etrafındaki ilgi çekici nesnelere, zıt ve yüksek kontrastlı renklere, büyük şekillerde giderek daha fazla ilgi gösterdiğini göreceksiniz. İlk ayda olduğu gibi kısa aralıklarla gözlerini açtıkları görülse de göz kapakları çoğunlukla kapalı olabilir. Gelişimine bağlı olarak zamanla, gözlerini daha uzun süreler açık tutmaya başlayacaktır.

Anlama

Bebeğiniz bu ayda çok sık esner ve aynı zamanda uyku süresi de uzar. Göz hareketliliği de belli oranda artmıştır. Renkli nesneleri takip eder ve hareket eden objeleri gözleri ile izleyebilir. İlk aya oranla odaklanması daha iyidir. 

Bebeğinizle konuşmaya devam edin. Ona sık sık ismini söyleyin. Hoşuna gidecek türde hafif, gürültüsüz, sakinleştirici müzikler dinletin. Bebeğiniz bunları rahatlıkla algılar. Müzik dinlerken kolları ve ayakları düzgün, ritmik biçimde hareket edebilir. Bebeğinizin hislerine tercüman olan bazı davranışları vardır. Ne zaman iyi hissettiğini, ne zaman stresli olduğunu, ne zaman sizle ilgilendiğini artık daha iyi anlamaya başlamış olmalısınız.

İşte size bebeğinizi daha iyi anlamanıza yardımcı olacak bazı ipuçları:

Eğer bebeğiniz kendisini iyi hissediyorsa; Sizi gördüğünde gözlerini ve başını size doğru çevirir. Güler, gülümser, mutlu sesler çıkarır, ifadesi parlak ve canlıdır. Sizinle göz teması kurabilir ve doğrudan yüzünüze bakar.

Eğer kendini iyi hissetmiyorsa; size uzanır ve ulaşmaya çalışır. Ağlar, sızlanır, tiz, yüksek ve rahatsızlığını belli eden türde sesler çıkarır. olduğu yerde kaykılır, titremeye benzer şekilde kıpırdanmalar yapar, elinin altındaki çarşaf ya da kıyafetleri çekiştirme ve çekip bırakma hareketleri yapar. Başını ve gözlerini başka tarafa çevirir hatta kaçırır. Soluk alışverişi önemli ölçüde hızlanır, hıçkırır, öksürür, nefes alıp-verme düzeni bozulur. Kaşlarını çatar veya donuklaşır. Derisi kızarır, gerginleşir.

Sesler ve Konuşma

Bebeğiniz ses çıkarmaya başladıysa, ondan öncelikle sesli harflerle başlayan kısa hece ve ünlemler duyabilirsiniz. Kendi kendilerini işittikleri için bu durum hoşlarına gider ve çıkardıkları sesleri yeniden tekrarlamak için dillerini de hareket ettirirler. Bu dönemde bebeğinizle konuşmaya devam edin ve kendi çıkardığı sesleri ona tekrarlayın. Böylece bebeğinizin de size cevap verebilmesi için bir ortam sağlamış olursunuz. Ses çıkarırken gözleri bir şeyi izliyor mu diye dikkatlice bakın. Eğer belli bir yöne odaklandı ise o yöndeki obje, eşya ya da insan hakkında konuşuyor olabilir. İkinci aynında bebeğiniz bilinçli olarak gülmeye başlar ve konuşmalarınıza tepki vererek sesler çıkarabilir. Genellikle gülümsemenize aynı şekilde karşılık verecektir. Onunla konuştuğunuz zaman gülümsemeler, küçük heceler ya da agulama ile yanıt alabilirsiniz. İlginizi fark ettiğini belli eder. Ayı zamanda kucağa alınmaktan hoşlandığını da daha iyi anlayabilirsiniz. Bebeğiniz rahatça kollarını hareket ettirebilir, vücudunu ve mimiklerini daha iyi kontrol etmeye başlar, kaşlarını kaldırır ve tiz, neşeli sesler çıkarabilir. Bu dönem bebeklerin genellikle ellerini ve parmaklarını keşfettiği bir dönemdir. Çoğu zaman onları dikkatle izler ve inceler. Bu zamanlarda sizin konuşmanızı sürekli dinlediği ve ağız / yüz hareketlerinizi devamlı takip ettiği için, dilinizi nasıl hareket ettirdiğinizi fark edip, sizin konuşmanıza benzer sesler çıkarmayı deneyebilirler. Fakat anlamlı bir ses çıkarabilmek için yolun çok başındadır, bunun için önünüzde zaman var.

Sosyal Yetenekler

Bazı bebekler, onu kucağınıza aldığınızda dışarı doğru değil, göğsünüze doğru bakmayı yani içe dönük şekilde durmayı severler. Onu zamanla bu duruma alıştırarak dışa doğru döndürebilir, yavaşça dış dünya ile tanışmasını sağlayabilirsiniz. Bebeğinizin gereksinimleri düzenli olarak karşılandıkça beslenme ve uyku düzeni de daha belirgin biçimde oluşmaya başlar. Bu aylarda da tüm ihtiyaçlarını belli etme biçimi ağlamaktır. Eğer bir düzen oluşmaya başladıysa, bunun sayesinde daha mutlu ve stressiz hisseden bebeğinizin, etrafındaki yaşama ve sizin hayatınıza daha iyi uyum sağladığını görebilirsiniz. Önceki dönemde olduğu gibi suyla tanışması, banyo yapması, hatta oda değişikliği bile bebeğinizin dünyayı keşfetmesini ve yeni duyularını kullanarak gelişmesini sağlayacaktır.

Diğer Değişiklikler

Bebeğinizin yatağının yanına ve görüş alanına koyacağınız yansıtıcı nesneler, renkli yüzeyler ve parlak cisimler onu cezbeder. Bebeğinizi yüzükoyun yatırdığınızda, kendiliğinden doğrulmaya çalışacağı için boyun ve sırt kasları güçlenecektir. Yüzükoyun durduğu zaman bu doğrulma çabalarının sonucunda kafasını ve boynunu kontrol edebilmesini sağlayan kaslar çalışır. Bu pozisyonda onun yanına uzanabilir, onunla vakit geçirerek kontrolünüz altında, sırt ve boyun kaslarını çalıştırmasını sağlayabilirsiniz. Onun ilgisini cezbedecek desenlerle bezenmiş örtüler, ses çıkaran, oyuncaklı aparatlar, yumuşak ve rahat ettiren dokular yüzüstü yatmasını daha kolaylaştırabilir. Bu dönemde ellerini yeni yeni keşfetmekte olduğu için oyuncakları elle kavramaya çalışacaktır. Artık eline bir şey tutuşturduğunuzda, daha sıkı tutmaya çalışır. Bu nedenle ona zarar vermeyecek yumuşak ve tehlikesiz nesneler seçin. Güvenli ve büyüme sürecine uygun hareketli parçalar, çıngıraklar, ses çıkaran ya da ışıldayan nesneler ilgisini çekecek, bebeğinizin gelişimine katkıda bulunacaktır. Bazı bebeklerin 2 aylık dönemlerinde başını dik tutabildiği ve daha rahat kontrol edebildiği görülmüştür. Bu dönemde yüzükoyun yattığı zaman gövdesini kaldırmaya çalışacaktır. Bebeğinizi yüzünüze yakın biçimde tuttuğunuzda, genellikle dik pozisyonda durmayı tercih edecektir. Eğer yatay bir oturakta ya da sallanan beşikte yatacaksa da, bu onun çevresindeki nesneleri izleyebilmesini, etrafını seyredebilmesini sağlar. İki tarafı da kapalı olan yatak ve beşiklerden ziyade, bir yönü açık ve etrafı seyretmeye müsait olanları güvenli olmaları kaydıyla tercih edebilirsiniz.

Aşılar

  • BCG/Verem Aşısı
  • DABT-IPV-Hib/5’li Karma Aşı 1. Doz
  • KPA Pnomökök Aşısı 1. Doz
  • Rotavirüs aşısı (İshal aşısı) 1. Doz (Not: Bazı  doktorlar bu aşıya 3. ayda  başlayıp 3.-5.-7. Aylarda tekrar yapabilir, ilk doz 14 hafta 6 günden daha geçe kaldıysa aşı yapılamaz.)

3 AYLIK BEBEK GELİŞİMİ

3 aylık bebek

Dinleme ve İlgi

3 aylık bebekler insanları ve eşyaları tanıyabilirler. Bazı bebeklerin favori oyuncakları olabilir; çıngıraklı bir balık, yumuşak bir battaniye ya da küçük bir keçe parçası gibi. Eğer bebeğinizi rahatlatmak istiyorsanız, sevdiği objeyi yanında bırakabilirsiniz.

Anlama

Bebeğiniz odaya girdiğinizde heyecanlanır ve annesini tanıdığını ifade eder. Yabancılara da aynı şekilde gülümseyebilir. Nesneleri takip etme konusundaki algısı ve becerisi güçlenir. Kavrayışı gelişmeye devam eder; çıngırakla oynamaya başlar ve oyuncakları kısa süre elinde tutabilir.

Sesler ve Konuşma

Bebeğiniz sizin yardımınız veya teşvikiniz olmadan, kendi kendine bebek dilinde konuşmaya, “agu” benzeri sesler ve kısa heceler çıkarmaya başlar. Bazen kendiliğinden güler ve gülüşü eskisine oranla daha seslidir.

Sosyal Yetenekler

Bebeğinizi farklı şekillerde tutmanız, onun kaslarını geliştirir ve bu hareketler ona oldukça zevk verir. Bu pozisyonlarda onu tutmanız, onunla konuşmanız ve gelişimine yardımcı olmanız sayesinde sizle daha sağlıklı biçimde sosyalleşecektir. Örneğin, onu otururken kolunuzla destekleyin ya da sallanan bir oyuncakta yüzüstü ya da sırt üstü duracak şekilde tutun. Bu durumda hoşuna gidecek bir sürü seçenek keşfedebilirsiniz. Oyun oynarken güvenliği de göz önünde tutarak yeni tutma şekilleri keşfedin ve sık sık yeni pozisyonlar deneyin. Bu ayda bebeğiniz isteklerini daha net belirtmeye başlar. Uyku, oyun oynama, beslenme gibi aktiviteleri artık bir düzene girmiştir. Bu nedenle 3. ay aileler için kilometre taşıdır. Bebeğinize sık sık gülümsemeye devam edin. Çünkü bu onunla ilgilendiğinizi gösterir ve gülümsediğinizi görmek onun hoşuna gider. Bebekler aynalara bakmayı çok severler. Çünkü bu birçok detayı öğrenmelerini, kendilerini tanımalarını sağlar. Onunla, cevap alamayacak olsanız bile gördüğü şeyler hakkında konuşabilirsiniz. Organlarının isimlerini söyleyerek burnunu, gözlerini, ağzını gösterin. Oyun halısı üzerinde oynamasına müsaade edeceğiniz, kırılmayacak güvenli bir ayna ile etkileşime girmesi, onun dakikalarca kendini seyrederek oyalanmasını ve yeni şeyler öğrenmesini sağlar. Dokunarak dünyayı algılamaya devam etmesi ve bu yönde gelişim göstermesi için, farklı yüzey, nesne ve oyuncaklara dokunmasına olanak sağlayın. Onun için kendisini geliştirmenin ve ifade etmenin en önemli yollarından biri de dokunarak öğrenmektir. Kucak hâlâ en sevdiği yerdir, o nedenle bebeğinizi mutlu etmek ve sevindirmek için bolca kucağınıza alın.

Diğer Değişiklikler

Oyuncakları eliyle kavrayabildiğini fark ettiğinde bu hareketin üzerine yoğunlaşacaktır. Örneğin bir çıngırak tutuyorsa, diğer eliyle de zilini oynatmayı deneyebilir. Bu hareket, sebep / sonuç bağıntısını kurmayı sağlamak adına bebeğinizin zihnen atmış olduğu ilk adımdır. Ne kadar çok şeyi neden / sonuç ilişkisiyle yapabildiğini algılarsa, beyninin o bölgeleri o kadar çok gelişir. Örneğin, oyuncakları ve nesneleri ağzına götürme eğilimi yüksektir. Çünkü dünyayı ilk olarak ağız yoluyla, emerek keşfetmiştir. Ayrıca artık yalnızca gözleriyle değil, baş hareketleriyle de yer değiştiren nesneleri takip eder. Dokunduğunuzda elini kaldırmak ya da elinizi yaklaştırdığınızda başını çevirmek gibi, kendini sakınma refleksleri de gelişmeye başlar. Kavrama becerisi bu aylarda daha da gelişmiş olur. El ve parmaklarına duyduğu ilgi artarak devam eder. Sırt üstü yatarken, ellerini kaldırıp, kıpırdatarak onları izler. Ellerini hızlıca hareket ettirebilir, gözleri ve başıyla kendi hareketlerini takip eder. Ellerini çırparak ses çıkarmak, bebeğinizin en hoşuna giden keşiflerden biri olacaktır. Bu aşamaları geçtikçe ellerini oldukça yararlı bir alet olarak kontrol edebilmeyi öğrenecek ve onları çevresindeki tüm ilginçliklere dokunarak keşfetmek için kullanmaya çalışacaktır. Bebeğiniz bu aylarda rahatça başını kontrol edebilir hâle gelmiş olmalıdır; onu dimdik tutabilir, çenesini 45 dereceye kadar kaldırabilir. Ellerinden tutup ayağa kaldırdığınızda ya da yüzükoyun yatırdığınızda, rahatça nefes alacak biçimde başını kaldırabilir. Yüzükoyun yatağına bırakırsanız, kollarını kullanarak kendisini bu pozisyondan kurtarmaya çalışır. Kollarından yeterince destek alabilirse başını 45 ya da 90 dereceye kadar kaldırarak tutabilir. Bebeğinizi ayakları üzerine diktiğinizde kuvvetle yere basar ve daha belirgin biçimde adım atma girişiminde bulunur. Siz yine de acele etmeyin çünkü yürüyebilmesi için önünde daha çok zaman var.

Aşılar

  • 2 aylıkken Rotavirüs aşısını yaptırdıysanız, bu ay yaptıracağınız herhangi bir aşı bulunmuyor.

4 AYLIK BEBEK GELİŞİMİ

4 aylık bebek

Dinleme ve İlgi

4. ayına giren bebeğiniz yüzünüzü ve ifadelerinizi izlemeye devam ederek, dünyadaki keşiflerini zenginleştirip çeşitlendirmeye devam ediyor. Çıngırağın her çınlamasında, oyuncağına her vuruşunda, beynindeki sinirler arasındaki bağlantı gelişiyor ve daha hızlı algılamaya, daha hızlı öğrenmeye başlıyor. Bu ay sizi nasıl da dikkatle izlediğini iyice gözlemleyebilirsiniz.

Anlama

Bebeğiniz sizi artık daha fazla anlıyor. Ona ilgi göstermenin meyvelerini bu aylarda toplamaya başlayacaksınız. Bebeğinizle göz teması kurun, yüzüne bakın, etrafındaki şeyleri ona anlatın. Birlikte geçireceğiniz her an, ilişkinizi daha da iyiye götürecektir. Bebeğiniz bu aylarda aynadaki aksini tam anlamıyla keşfeder. Önündeki minicik bir objeyi ve hareketini fark edebilir. Sırt üstü yatarken elindeki oyuncağı tutup sallayabilir. İstediği nesneyi uzanarak almaya başlar. Bebeğinizin o anda ne yapmak istediğini en iyi siz tahmin edebilirsiniz. Onu gözlemleyerek, ne tür şeylerin ilgisini çektiğini daha iyi anlamaya çalışın. Mesela uzanıp oyuncaklara vuruyorsa, ona ne yaptığını tane tane sözlerle anlatın. İlgilendiği şeyleri ve hareketlerini destekleyin. Fakat gelişim sürecinde onu zorlamamaya özen gösterin ve sağlıklı bir birey olarak yetişmesine anlayışınız ve sabrınızla katkıda bulunun.

Sesler ve Konuşma

Bebeğiniz mutlu olduğu zaman daha çok ses çıkarmaya başlar. Kıkırdamalar, kahkahalar duymaya başlayabilirsiniz. Memnuniyetsizliğini ağlayarak ya da mızmızlanarak gösterir. Bebeğiniz neşe ya da kızgınlık içeren seslere farklı tepkiler verecektir. Mimiklerinden hissettiklerini daha iyi anlamaya başlayabilirsiniz.

Sosyal Yetenekler

Bebeğiniz için egzersiz yapmak, hareket etmek gerçekten çok önemli. Ona egzersiz yaptırmak için ayak bileklerini tutun, bacaklarını nazikçe kıvırın ve yukarı aşağı hareketler yaptırın. Kollarını göğsünde birleştirin, çapraz olarak konumlandırın, açıp kapayın. Bu egzersizler sırada kendini daha rahat hissetmesi için onunla konuşabilir ve ona sık sık gülümseyebilirsiniz. Bu onunla sosyalleşmenin en sağlıklı yollarından biridir. Eğer rahatsızsa sizinle ağlayarak iletişim kurmaya çalışır. Aynı zamanda espri duygusu da gelişmeye başlamıştır. Oyuncaklar, ilginç mimikler, abartılı hareketler ona kahkaha attırabilir. Dokunma duygusunu uyaran oyuncaklar, sesli aparatlar, çıngıraklar gözdesi olmaya devam edecektir. Değişik oyuncaklar alarak bebeğinizin farklı nesnelerle gelişimini sürdürmesine yardımcı olabilirsiniz. Bu oyuncaklar farklılıklarla etkileşimini sağlayarak onu geliştirir hem de sosyalleşme ve iletişim becerilerini artıracak zihinsel gelişim sürecini tetikler.

Diğer Değişiklikler

Bu ay bebeğinizin ilk üç aya göre daha düzenli uyuduğunu göreceksiniz. 4. ay ve civarı uyku eğitimine başlamak için ideal zamanlardır. Uyku rutini oluşturmak için bebeğinize bir yol haritası çıkarın. Bu sırasıyla banyo yaptırmak, beslenmesini sağlamak, masal okumak, müzik dinletmek ve uykuya yatırmak gibi sıralı eylemler şeklinde olabilir. Aynı düzeni her günün belirli saatinde tekrarlamak, uyku zamanının geldiğini anlamasını ve kendi kendine uyumayı öğrenmesini sağlar. Uyku ortasında çıkan huzursuzluk belirtileri, güçlü ağlama krizleri ve gaz problemi bu ayla birlikte genellikle sona erer. Bebekler 4. ay civarında ilk yuvarlanmalarını genellikle yüzü koyu biçimden dışa doğru yaparlar. Bazı bebekler, bunu yapabildiklerini fark ettiklerinde hemen tekrar yuvarlanırlar. Bazıları ise bundan korkarak, günlerce yeniden denemeyebilir. Karnın yuvarlak ve esnek şekli, bebeğin yuvarlanmasına yardım etmektedir. Bebeğinizi yuvarlanmaya teşvik etmek için, uzanma hareketini tetikleyebilirsiniz. Örneğin bir oyuncağa ulaşmaya çalışmak, bebeğinizin yuvarlanabilmesine şans tanır. Yuvarlanırken yüz üstü, nefes alamayacağı biçimde ya da düşeceği bir ortamda kalmamasına çok dikkat edin. Bu aylarda rastlanabilecek diş çıkarma döneminin rahatsızlık belirtileri, bebekten bebeğe değişiklik gösterebilir. Bazıları şiş diş etleri nedeniyle ağrıdan mustarip olur, huzursuzluk yaşar, ateşi çıkabilir. Bazıları ise bu süreci bir günde atlatabilmektedir. Ağızda sulanma, salya miktarında artış gibi durumlar gözlemlenebilir ve bunlar diş çıkmadan uzun süre önce meydana gelebilir. Bu konuda genetik faktörler çok önemlidir. Sizin ve ailenizin hangi dönemde diş çıkardığını bilmek, kendi bebeğiniz için de bir tahminde bulunmanıza faydalı olur. Eğer böyle bir belirti varsa, elini sık sık ağzına götürecektir. Bebeğiniz bu aylarda ellerinin yanı sıra ayaklarıyla da oynamaya başlar. İlk beyaz dişler, genellikle birkaç ay ortaya çıkmaz. Fakat bazı bebeklerin, üç aylık dönemde diş çıkardığı da görülmüştür. Diş Çıkarma Belirtileri: Kaşınan diş etlerini rahatlatmak için objeleri ısırmaya çalışmak, Kulak memesini ve kulağı çekiştirmek, Ağrıyan yanak ve çeneye dokunmak, Ateşte hafif artış ve hafif bir ishal, Biberonu veya memeyi itmek, reddetmek, Ağızda sulanmadan ve salyadan kaynaklanan yüzde pullanma ve döküntü.

Aşılar

  • DaBT-IPV-Hib / 5’li Karma Aşı 2. Doz
  • KPA 2.Doz

5 AYLIK BEBEK GELİŞİMİ

5 aylık bebek

Dinleme ve İlgi

Bebeğinize müzik dinletin; farklı tonda ve türdeki müzikleri ayırt edebildiğini göreceksiniz. Müzik dinlerken onu kucağınıza alıp dans ettirebilirsiniz. Bu oldukça hoşuna gidecektir fakat rahatsız olmaması için hızlı hareketlerle başını döndürmemeye ve onu sarsmamaya özen gösterin. Bebeğiniz artık küçük sesleri, fısıldamaları, tıkırtıları da duyabilmektedir. Tek heceli ses ve ünlemler çıkarmaya devam eder. Sese karşı duyarlılığı artar. Aynı şekilde daha küçük nesneleri görebilme becerisi de artmıştır.

Anlama

Bebeğinize gülümseyerek, fısıldayarak, konuşarak, şarkı söyleyerek yolladığınız olumlu mesajları anlar, bunlardan mutlu olur. Sizin hareketlerinizin yanı sıra aynadaki aksini de artık tamamen fark edebilmektedir ve kendi yansımasına gülümser.

Sesler ve Konuşma

Bebeğinizin duyuları neredeyse bir yetişkininki kadar gelişmiş duruma gelir. İletişim becerisi de hızla bu seviyeye yetişmeye başlar. Eğer önceki aylarda kahkaha duymadıysanız, bu ay duyma ihtimaliniz çok daha yüksektir. Onun bir yerini gıdıkladığınızda gülebilir, kıkırdayabilir. Kendi kendineyken de cıvıl cıvıl sesler çıkaracaktır. Bebeğinizi güldürmenin bir başka yolu, onun gülümsemesine karşılık vererek gülmektir. Yiyip, içerken çıkan sesler de onu eğlendirir. Agular, küçük çığlıklar, kıkırdamalar konuşmanın ilk adımlarıdır.

Sosyal Yetenekler

Bebeğinizin oyun halısı varsa onu üzerine koyup, oynarken kendisine zarar vermeyeceği oyuncakları da etrafına yerleştirebilirsiniz. Uzaktaki objelere erişmeye çalışacaktır. Renk ve çeşit farklılığı ilişki kurma ve algılama gelişimine yardımcı olur. Bu oyunlar onun gelişimi için çok önemlidir. Duygularını önceki aylara kıyasla daha rahat anlayabilirsiniz, çünkü ifade yeteneği oldukça gelişmiştir. Beğenisini, hoşnutluğunu, sevgisini göstermeye başlar. Yabancılara karşı huzursuz ve tepkili olabilir ya da annesini veya biberonunu gördüğü zaman beslenme zamanı geldiğini anlayarak heyecanlanabilir, mutluluk gösterisinde bulunabilir. Birlikte aynaya bakarak kendisini ve sizi daha iyi tanımasını sağlayabilirsiniz. Kendinizi anlatın, onu anlatın, elini, kolunu, yüzünü ona gösterin. İsimlerini tek tek sayarak bütün organlarını gösterin. Bu durumdan hoşnutsa size gülümseyecek ya da kendi aksine doğru hareketlenerek, duruma ilgi gösterdiğini belli edecektir.

Diğer Değişiklikler

Bebeğiniz bu aylarda sağa sola dönmeye başlayacağı için, onu düşebileceği yerlerde kesinlikle tek başına bırakmayın. 4-6 ay arası süreçte, birçok ebeveyn ek gıdaya geçmek için aceleci davranır. Eski usuller ile çocuk yetiştiren aile büyükleri de sizi bu konuda sürekli teşvik edebilir. Fakat artık ilk 6 ay dolana kadar bebeğinizin günlük beslenmesini anne sütüyle yapması, eğer anne sütü yoksa formül sütten (mama) sağlaması önerilmektedir. Bazı bebekler annelerinin beslenme şekline ilgi duyar ve onların gıdalarına karşı yönelim gösterebilir. Bazıları ise 6-7 aya kadar ek gıdalarla ilgilenmez, anne sütüyle yetinir. Özellikle sütünüz devam ediyorsa, doktoruna da danışarak öğrenebileceğiniz gibi, anne sütünü terk etmemeniz ve katı gıdalara geçmemeniz daha doğru olacaktır. Gelişim sürecindeki doğrultuyu takip eden biçimde, nesnelere daha iyi uzanmaya ve kavramaya başlar. Tutma biçimi ve refleksi artık daha bilinçlidir. Yakaladığı nesneleri genellikle ağzına götürür. Sakladığınız objeleri ya da uzaktakileri, küçük bir kısmını görmesiyle tanıyabilir hale gelir. Örneğin çarşafın altındaki küçük oyuncağı ya da uzaktaki bir objeyi ayırt edebilir. Bebeğinizde diş kaşıntısı başgösterdiyse, bunu gidermek için güvenle dişlerini kaşıyabileceği bir oyuncak alın. Genelde bir süre elinde salladıktan sonra oyuncağını ağzına götürecektir. Bu oyuncağın temizliğine dikkat edin. Bebeğiniz bu aylarda genellikle oturur pozisyonda durmayı sevecektir. Ellerini kendisini desteklemek için kullanırken, sırtı da kıvrık bir pozisyon alacaktır. Oturma denemelerini güvenlik açısından kısa süreli tutmak ve kucağınızda gerçekleştirmek daha doğru olacaktır. Bebeğiniz her geçen gün kuvvetlense de şimdilik onu desteksiz oturtmaya çalışmak sakıncalı olabilir. Çünkü denge sağladığı ellerinden birini aniden kaldırma ihtimali vardır. Yuvarlanmaması için onu iki tarafından da eşit biçimde destekleyin. Ve tek başında oturma denemelerini 6 ay dolana kadar yapmayın. Kollarından kaldırıp ayakta tuttuğunuzda dik durmaya çalışabilir ve adım atmak için hamle yapabilir. Yuvarlanabilir ve yattığı yerde rahatça ters dönebilir.

Aşılar

  • Bu ayda yaptırılacak herhangi bir aşı bulunmuyor.

6 AYLIK BEBEK GELİŞİMİ

6 Aylık bebek

Dinleme ve İlgi

Bebeğinizle sık sık konuşursanız sizi dinler ve konuşmayı daha çabuk öğrenir. İlgisini çekmek için bebek taklidi yaparak konuşabilirsiniz fakat anlamlı sözcükler söylemek, onun daha çabuk öğrenmesini ve doğru şekilde konuşmasını sağlar.

Anlama

Bebeğiniz nesnelerin yere düştüğünü ya da yer değiştirdiğini ses çıkarmasalar da anlar takip edebilir ve arayabilir.

Sesler ve Konuşma

Bebeklerin çoğu 6 aylıkken ne olduğunu anlayamasanız bile konuşmaya benzer sesler çıkarabilir. Sık sık baba sözcüğünü, üstünkörü biçimde de anne dediğini duyabilirsiniz. Fakat genelde bunların kavramsal bir karşılığı yoktur. Anne ve baba sözcüğüne benzer sesler çıkardığında, kişilerle ilişki kuramasa da sözcükleri tekrarlamaya devam eder. Fakat yakın zamanda, size gerçek anlamıyla seslenmeyi de öğrenecektir. Onunla konuştukça sesinizi taklit etmeye başlayacak ve heceleri tekrarlayacaktır. Bu dönemde çıkardığı ses çeşitliliği de artar.

Sosyal Yetenekler

Bebeğiniz geçen ayda olduğu gibi aynadaki yansımasına tepki vermeye devam eder. Gelişim sürecine uygun olarak aynada kendi kendine konuşur ve yüz ifadeleri değişir. Mimikleri kızgın ya da neşeli olmakla ilişkilendirebilir haldedir. Sizi tanıdığını belli eder, yabancılara sizden daha farklı davranabilir.

Diğer Değişiklikler

Bebeğinize biberonla su ve formül süt (mama) verebilirsiniz. Fakat meyve suyu konusunda dikkatli olun. Çünkü meyveler glikoz ve şeker içerdiği için, meyve sularının diş çürüklerine neden olmaması adına biberonla verilmesi önerilmez. Püreler ve pütürlü akışkan gıdalar da biberonla değil kaşıkla, kontrollü olarak yedirilmelidir. Ek gıdalar; muz, elma, şeftali gibi meyve püreleri olabilir. Ya da patates, havuç, brokoli gibi sebzelerin püreleri, tahıllı muhallebiler, yoğurt uygun olacaktır. Bu besinlere kesinlikle baharat, şeker ve tuz eklenmemelidir. Bebeğinizin neyi sevip sevmediğine çok dikkat edin. Yemek istemiyorsa onu zorlamayın. Ek gıdalara henüz hazır olmayabilir, doktorunuza danışarak –eğer altında başka bir iştah eksikliği sebebi yoksa- ek gıdaya başlamayı biraz erteleyebilirsiniz. Biberona başladığında, bir miktar sıvı çenesinden süzülebilir. Zamanla daha iyi emerek, buna engel olur. Bazen, içindeki sıvının çalkalanmasından hoşlandığı için biberonu sertçe sallayabilir, yere çarpabilir, ses çıkardığı için yere vurabilir. Bebeğinize sinirlenmeyin. O etrafındaki dünyayı bu şekilde keşfediyor. Bebeğiniz, meme dışında şeylerden de beslenebileceğini öğrenmeye başlamalıdır. El içiyle kavrayabileceği büyüklükte bir biberon bunun için idealdir. Eğer mama sandalyesindeki tecrübesinden mutluysa, ona ilk biberonunu burada vermeyi deneyebilirsiniz. Doktorunuza danışarak, ek gıdaya başlangıç yapabilirsiniz. Tamamen sulu ya da püre formunda gıdalar yerine, sindirimine yardımcı olacak minik pütürlü gıdalar tercih edin. Böylece çiğneme ve yutma becerisi gelişecektir. Küçük, yumuşak ve sindirimi kolay lokmalar kurmanız faydalı olacaktır. Çok büyük lokmalar, hava yutmasına neden olur, çiğnemekte zorlanır ve gaz yaparak bebeğinizi huzursuz eder. Bebeğiniz 6. ay civarında desteksiz oturma konusunda aşama kaydeder. Tam olarak başaramasa da daha uzun müddet oturabilecektir. Destekli biçimde oturtarak, gelişimine destek olun. Halının desenleri arasında kaybolan küçük bir boncuğu görecek kadar görüşü keskinleşmiştir. Elini, kendisine doğru gelen küçük eşyalara karşı durduracak şekilde kullanabilir. Başparmağını kullanma oranı artar, daha sıkı ve etkin biçimde nesneleri kavrayabilir. Kendi elleri hala ilgi alanındadır. Sağ eline bakarken, birden diğerine geçer. Artık, parmaklarını da birlikte kullanmaya başlar. Bebeğiniz nesnelere iki eliyle uzanabilir hale gelir. İki nesneyi alıp, birbirine çarpabilir. Eşyaların birini bırakıp, diğerini almak sıkça yaptıkları davranışlardandır. Bu aydaki bebekler, eşyaları sıkıca kavrayabilse de aniden ellerinden atabilirler. Bu nedenle ellerine kolayca kırılacak nesneleri vermeyin. Küçük eşyaları çekiştirmek, fırlatmak için ellerini daha iyi kullanırlar. Bebeğinizin baskın olarak hangi elini kullanacağı tam olarak 2-3 yaşlarında belli olur. Bu konunda ona baskı ve yönlendirme yapmamaya dikkat edin. Çünkü bu doğuştan gelen bir özelliktir ve değiştirmeye çalışırsanız, el kabiliyetleri yaşıtlarının gerisinde kalabilir. Bebeğinize zarar vermeyecek şekilde olmasına özen göstererek, ona derisini ve dişlerini kaşıyabileceği küçük oyuncaklar alın. Kaşınmak, bebeğinizi mutlu eder. Rahatça hareket edebilmesi için fazla sıkmayan, beden gelişimine uygun kıyafetler giydirin. Ayaklarına uzanmasını sağlayacak renkli, ışıklı patikler ve çoraplar alabilirsiniz.

Aşılar

  • DaBT-IPV-Hib / 5’li Karma Aşı 3. Doz
  • HEPATİT 3. DOZ
  • KPA 3.DOZ
  • OPV AŞISI Damlası

7 AYLIK BEBEK GELİŞİMİ

7 aylık bebek

Dinleme ve İlgi

Bebeğinizi kucakladığınızda yüzü yabancıya dönük biçimde kalırsa, aranızdaki konuşmayı dinleyerek onun yüzünü de inceleyebilir. Bu şekilde yabancıyla iletişime geçmeyi ya da onun kucağına gitmeyi de kabul edebilir. Fakat bebeğinizi bu konuda zorlamayın. Ayrıca artık kendi ismine karşı duyarlıdır, çağrıldığı zaman size bakabilir.

Anlama

Bebeğinizi kucağınıza alın ve birlikte aynaya bakın. Onunla ayna karşısında “Ce-e” oyunu oynayın, ona sizi ve kendisini ayrı ayrı gösterin. Aradaki farkı anlayacak, aynadaki aksinizi ve aranızdaki ilişkiyi kavrayacaktr. 7 aylık bebekler yetişkinleri dikkatle izlerler. Bu sayede daha iyi sebep sonuç ilişkisi kurmayı öğrenirler. Bebeğiniz 7. ay civarında hareketlerinizi taklit etmeye çalışabilir. Artık aranızdaki iletişimin derinliği de artmıştır. Örneğin ona kızarsanız bunu anlayabilir ve ona göre tepki verir.

Sesler ve Konuşma

Bebeğiniz halinden memnun olduğu zamanları ya da rahatsızlıklarını belirgin bir şekilde, hareketleri ve mimikleriyle ifade etmeye başlar. Tek heceleri net biçimde söyleyebilir. İletişim kurmak için neşeli ya da huzursuz sesler çıkartmaya devam eder.

Sosyal Yetenekler

Bebeğiniz artık sizin oyunlarınıza ve tepkilerinize daha çabuk ve keskin yanıtlar vermeye başlayacaktır. Gelişen algısı sayesinde kitap ve gazetelerdeki büyük, renkli resimler de ilgisini çeker. Artık yabancılarla aile üyeleri arasındaki ayrımı tam anlamıyla yapabilir haldedir. Bebeğinizin size bağlılığı çoğalmıştır. Annenin tepkilerine duyarlılığı yabancılara göre daha fazladır. Aynı doğrultuda artan merak duygusunu sakin ve net bir uyarı sözcüğüyle durdurabilir, onun keşiflerini yönlendirebilirsiniz. Bebeğiniz özellikle 6. ve 12. aylar arasında, bazen yabancıları yadırgayabilir, tanımadığı kişilerden korkabilir, yabancı yetişkinler yanına yaklaşınca ağlayabilir. Bu oldukça normaldir ve bazı bebeklerde daha sık görülebilir. Bebeğinizle, yabancı biri hakkında olumlu biçimde konuşmanız onu kabullenmesini kolaylaştırabilir. Onu zorlamadan, sevdiğiniz kişilerle tanıştırın. Sizin ılımlı tavrınızı görmek onu da belli ölçüde yumuşatacaktır. Saklanıp aniden ortaya çıkmanız onun çok hoşuna gidecektir. En sevdiği oyunlardan biri olan saklanma oyununu “ce-ee” yaparak oynayabilirsiniz. Hayvanların çıkardığı sesleri taklit etmek, kucağınıza alıp dans etmek, renkli ve büyük resimli kitaplar göstermek, ona şarkılar söylemek öğrenmesini geliştirir ve aranızdaki bağı kuvvetlendirir. Bu zamanlarda bebeğinizin sizden ayrılma endişesi başlayabilir. 6. Aydan itibaren rastlanan ayrılık korkusu, zirvesini 12. ayda görür. Bu konuda üzülmemeye çalışın, çünkü bu bebek gelişiminde rastlanan normal bir süreçtir. Bebeğiniz ayrılacağınızı fark etmeyecek bile olsa ona tatlı ve eğlenceli bir şekilde veda edin. Bebeğinize mutlaka geri geleceğinizi ve uslu durmasını, iyi vakit geçirmesini istediğinizi söyleyin. Ayrılık endişesinin etkilerini azaltmak için bazı ipuçları: Eğer bebeğinizden ayrılmak durumundaysanız onu hem sizin hem de bebeğinizin tanıdığı bir yakınıza bırakın. Çünkü ayrılık korkusu ve yabancıları yadırgama aynı anda gerçekleşebilir. Bebeğinizi bırakacağınız kişiyle daha önceden vakit geçirmeniz bu süreci kolaylaştıracaktır. Bebeğinizin alışkanlıkları konusunda bırakacağınız kişiyle daha önceden konuşun. Hoşlandığı ve hoşlanmadığı şeyleri önceden bildirin, uygun ortamı hazırlayın. Tuvaleti, uyku düzeni, alerjisi olan gıdaları, doğru tutma şekilleri ve güvenlik gibi önemli konuları mutlaka önceden anlatın. Eğer iş için bebeğinizden düzenli olarak ayrılıyorsanız, bu ayrılış faaliyetinin öncesine bazı rutin alışkanlıklar koyun. Neyin nasıl gelişeceğini tahmin etmek ve gittikten sonra döneceğinizi anlamak bebeğinizi rahatlatacaktır.

Diğer Değişiklikler

Nadiren de olsa bazı bebeklerin bu ayda emeklemeye başladığı görülmüştür fakat emeklemiyorsa geç kaldığını düşünerek endişelenmeyin. Artık kendi etrafında dönme becerisini neredeyse tamamen kazanmıştır ve yüzükoyun yattığında kafasını kaldırmak için ellerinden destek alır. Ona iki eliyle kavrayacağı suluk ve kulplu bir su kabı verebilirsiniz. Su içmek için biberon yerine kulplu bir kap ya da suluk kullanması ilerde bardak kullanımına geçmesini kolaylaştırır. Bazı bebekler bu ayda destekle otururken, bazıları desteksiz oturmaya geçerler. 7. ay civarında mama sandalyesinde rahatlıkla oturabilecek hale gelmiş olurlar. Eğer desteksiz oturamıyorsa, bu gelişim 8. ayda da tamamlanabilir. Eğer bebeğinizin oturma becerisindeki durumundan emin değilseniz, yanlarını küçük yastıklarla destekleyebilirsiniz. Bebeğiniz bu aylarda, uzanma mesafesi dışındaki ilginç eşyalarla da ilgilenmeye başlar. Oturduğu pozisyondan daha ileriye gitmeye çalışması oldukça önemlidir. Çünkü zamanla bunun için dizleri üzerinde durması gerektiğini fark edecek ve dört ayak üzerinde durarak, emeklemenin ilk aşamasına geçecektir. Bebeğiniz dört ayak üzerinde ileri geri hareket etmeyi de deneyebilir. Yakın menzildeki eşyalara rahatça uzanır; bunun için parmaklarını ve elini kullanır. Artık elleri arasında cisimlerin yerini de rahatça değiştirebilir, elden ele geçirebilir. Geçen ay çıkarmadıysa, ilk dişini 7. ayda çıkarabilir. Fakat çıkarmazsa da endişelenmeyin. Bu süreç bazı bebekler için 13. ya da 14. ayı dahi bulabilmektedir. Bebeğinizin banyosu için artık dönüm noktasında sayılırsınız. Çünkü gelişimi doğrultusunda muhtemelen bebek küvetine sığmamaya başlayacaktır. Bu durumda banyoda güvenle oturabilmesini sağlayan yardımcı bir oturak satın alabilirsiniz. Küvette ona daima eşlik etmeniz, bir saniye için bile yalnız bırakmamanız çok önemlidir. Bu aylarda hareket becerisi oldukça artan bebeğinizi güvenliksiz biçimde bir yüz üstü tutmayın. Küvette ya da oturakta olması fark etmez. Hızlı hareketler ve güçlü refleksler gösterebilen yavrunuz aniden elinizden kayabilir, dikkatli olun. Onunla birlikte siz de suya girebilir, suda vakit geçirebilirsiniz. Küçük tatlı bir ördek gibi banyo oyuncakları bebeğiniz için harikadır. Ses çıkaran minik banyo oyuncaklarını da kullanabilirsiniz. Suyun sıcaklığına da mutlaka dikkat etmelisiniz. Elinizle ya da dirseğinizle suyun sıcaklığını kontrol edin. Siz, zaman içinde alıştığınız için teniniz ısıya daha dayanıklı olabilir. Fakat bebeğinizin cildi ısıya ve ani ısı değişimlerine karşı çok hassastır. İdeal derece 36-38 derece civarında olmalıdır. Bebeğiniz banyoyu sevmiyorsa bunun nedeni ıslaklık hissi ve soğuk olabilir. Ya da bebeğinizi çok sert biçimde ovalıyor olabilirsiniz. Bunlara dikkat edin. Banyodan çabuk ve güvenli bir şekilde çıkarıp, kurulamak için önceden hazırladığınız havlu, bez, bornoz gibi şeyleri kullanın. Bebeğinizin güvenliğini ve rahatını sağlamak hangi ayda olursa olsun en büyük önceliğinizdir. Yemek zamanı geldiğinde eğer ailece sofraya oturuyorsanız, bebeğinizi de mutlaka masaya oturun. Mama sandalyesi bunun için idealdir. Bebeğin eline verdiğiniz küçük ve uygun türde gıdaların lokmalarıyla kendi kendini besleyebilir. Mama sandalyesinde otururken, sizin yemek yiyişinizi izlemek onun için oldukça öğretici bir deneyimdir. Taklit, bebeklerin öğrenmesinde en önemli araçtır. 7. ay bebeğinizin hareket kabiliyetinin iyice geliştiği aylardan biridir. Bu nedenle evinizde nelerin bebeğiniz için tehlike arz ettiğine azami ölçüde dikkat etmeniz gerekir. Prizleri kapatın, yerleri ıslak bırakmayın, elektrik kabloları, ısıtıcılar, keskin objeler gibi tehlikeleri tamamen bertaraf edin. Mobilyalara, pencere kenarlarına, keskin köşelere koruyucular yerleştirin. Evinizde merdiven varsa mutlaka başına ve sonuna bebek kapısı koyun. Yürüteç kullanmayın ya da bebeğinizi yürüteçle yalnız başına bırakmayın. Sıcak nesneler, çay, kahve, çorba gibi şeyleri bebeğiniz ulaşabileceği yükseklikte bırakmayın. Ayağınızın altına yaklaşması durumunda üzerine basmamak için daima dikkatli ve tetikte olun. Yutabileceği küçüklükte eşyalarla onu başbaşa bırakmayın, elini ağzına götürdüğü her durumda birşey yutmayacak olmasına dikkat edin. Kırılabilir, yanabilir, çizici, kesici, delici aletleri kesinlikle bebeğinizden uzak tutun.

Aşılar

  • Bu ayda yaptırılacak herhangi bir aşı bulunmuyor.

8 AYLIK BEBEK GELİŞİMİ

8 Aylık bebek

Dinleme ve İlgi

8 aylık olan bebeğiniz artık basit, kavraması ve öğrenmesi kolay oyunları kolayca öğrenebilir hale gelir. Bu özelliğini geliştirmek için onunla sık sık oyun oynayın. Sizi ilgiyle izleyecek ve dinleyecektir.

Anlama

Özellikle son iki ayda aynalarla oldukça içli dışlı olan bebeğiniz, artık fotoğrafına baktığında ya da aynadaki yansımasını izlediğinde fark edebilir. Onun inceleyebilmesi için, büyük resimlerden oluşan bir fotoğraf albümü oluşturup, sevdiklerinizin fotoğraflarını isimlerini söylerek ona gösterebilirsiniz. Bebeğinizin etrafındaki olayları anlamak için sürdürdüğü keşifleri bu aylarda da artarak devam eder. Eline aldığı nesneleri sallamaya, yere çarpmaya, fırlatmaya, ses çıkarıp çıkarmadığını veya değişmediğini kontrol etmeye çalışır. Örneğin, eğer telefonla konuştuğunuzda sizi izliyorsa ona dikkatle bakın; bir süre sonra sizi taklit etmeye elini telefon şekline getirip kulağına götürmeye başlayabilir. Bebeğiniz bu aylarda eşyaları işaret parmağıyla göstermeye başlayacaktır. İşaret ettiği eşyalara uzanmak isteyebilir. Eğer gösterdiği şey uygunsa, alıp bebeğinize verebilirsiniz. Veremiyorsanız bile en azından ona işaret ettiği nesnenin adını söyleyin. Nesneye ve sizin konuşmalarınıza dikkat ettiğini ve bazılarını anladığını göreceksiniz.

Sesler ve Konuşma

Siz ya da babası işe giderken ona “güle güle” diyebilir, “bay bay” hareketi yapabilirsiniz. Bunu taklit etmeyi çok kısa sürede öğrenir. Artık bebeğinizin isteklerini belirtmesi için tek aracı ağlamak değildir. Örneğin susadıysa, suyu gördüğü zaman sevinir ya da acıktıysa ona yemek hazırlamanız onu mutlu edecektir. Anneden ayrıldığı zaman endişelendiğini belli eder. Bebeğinizin çıkardığı sesler ve mimikler iyice anlam ifade etmeye başlar. Keskin ve kesik kesik hecelemeler artar. Ses ve mimik taklitlerinde gelişme gösterir. Bebeğiniz gülümseme, hapşırma gibi belirgin ve güçlü sesleri taklit eder. İlgi çekmek için çığlık atabilir, yüksek sesle bağırabilir ya da kahkahalarla güler.

Sosyal Yetenekler

Bu dönemde düzenli uykuya alışmış olan bebeğinizin uyuma düzeninde kesilmeler ve değişimler görebilirsiniz. Bebeğiniz aniden gecenin tam ortasına uyanabilir. Bu durum bu aylarda sık rastlanan bir gelişmedir. Eğer ona zaman tanırsanız tekrar kendi kendine uykuya dalabilir, eğer dalamıyorsa ağlama krizine girebilir. Büyüme enerjisinin verdiği hareketle bebeğiniz kendisine epey heyecanlı ve değişik gelen şeyler yapmayı öğrenmektedir. Ayakta durmaya çalışmak, dönmek, yuvarlanmak, eşyalara farklı bir şekilde tutunmak gibi şeyler onun için oyundur. Bu aylardaki bebekler kendisini uyutmaya gelen ailelerine “oyun oynama isteklerini” belli edebilirler. Bu durum özellikle çalışan ebeveynler için oldukça rahatsız edicidir fakat geçici bir dönem olduğunu unutulmamalıdır. Bebeğiniz her an dünyayı keşfetmekte olduğu için, uykusunu bölerek bu süreci devam ettirmeye çalışmaktadır. Genellikle aile bireyleri ile iyi iletişim içinde olsa da, bebeğiniz hâlâ yabancılara karşı soğukluk gösterebilir.

Diğer Değişiklikler

Bebeğinizin göz rengi bu zamanlarda artık netleşmiştir. Bebeğiniz eğer tam olarak hareketlendiyse, bütün evi keşfetmeye başlayacaktır. Bu nedenle sadece kendi odasını değil, tüm evi yeni bir gözle elden geçirmelisiniz. Bunun için bir bebek gibi düşünerek girebileceği en küçük deliği, çarpabileceği en sivri köşeyi, güvenliksiz bir prizi ve kaygan zeminleri gözden geçirmelisiniz. Bebeğiniz hala emiyorsa, anne sütü enerjisinin en önemli kaynaklarından biridir. Eğer sütünüz bolsa günlük enerjisini anne sütünden sağlama oranı %80’i bulabilir. Artık ayakta durmaya başladıysa, doktorunuza danışarak uygun bir ayakkabı araştırmaya başlayabilirsiniz. Yürümesine yardımcı olmak için, tutunarak ilerleyebileceği, tekerlekli, güvenli bir oyuncak alabilirsiniz. Bu adım atma cesaretini ona verir ve bacak kaslarını güçlendirir. Ayaklarının da güçlenmesi için, evde çıplak ayakla yürümesi daha makbuldür. Bebeğinizin zihinsel aktiviteler açısından en yoğun olduğu dönemlere girdiniz. Elleri sürekli hareketlidir, vücudunun diğer bölümleri de kıpır kıpırdır. Artık başparmağını iyice kullanabilmektedir. Eşyaları iyice sıkı biçimde kavrayabilir. Küçük nesneleri itmek ve minik boşlukları kurcalamak için işaret parmağını kullanmaya başlar. Artık bebeğinize uygun bir bardak alabilirsiniz. Tabii eğer daha önce biberon dışında bir kapla bebeğinizi buna alıştırdıysanız… Artık bu aylarda bebeğiniz yanında herhangi bir destek olmadan oturmaya başlayabilir. Ayağa kalkma eğilimleri gösterir, genellikle tutunarak kısa süre için ayağa kalkar. Emeklemek onun için artık daha kolaydır. Kollarının altından kaldırır ve ayakta tutarsanız adım atma refleksi gösterir. Merdivenlere tırmanması kolaylaşacağından bu konudaki önlemlerinize azami dikkat etmeniz gerekir. Bebeğiniz hala emiyorsa, anne sütü enerjisinin en önemli kaynaklarından biridir. Eğer sütünüz bolsa günlük enerjisini anne sütünden sağlama oranı %80’i bulabilir. Bebeğinize yuvarlanması ve bazı şeylere uzanması için fırsat sağlayın. Eğer ulaşmak için kendini zorluyorsa ona yardımcı olabilirsiniz.

Aşılar

  • Bu ayda yaptırılacak herhangi bir aşı bulunmuyor.

9 AYLIK BEBEK GELİŞİMİ

Dinleme ve İlgi

Bebeğinize masallar anlatın, çeşitli hayvan ve doğa seslerini taklit edin, nesnelerin ses çıkarmasını sağlayarak sesler ve eşyalar arasında ilişki kurmasını öğretmeye çalışın. Onunla yaratıcı oyunlar oynamaya devam edin. Örneğin yüzünüzü kapatıp “neredeyim ben?” ya da “anne burada mı?” diye sorun. Yüzünüzü açmanız onu heyecanlandıracaktır. Ayrıca kavramların devamlılığını takip etmesini sağlamak onun zihinsel gelişimini de tetikler. Saklanma / bulma oyunlarında sizi ilgiyle takip edecektir.

Anlama

Bebeğiniz birden gözden kaybolan nesneleri algılamakta zorluk çekmez, onları o an için göremese de hâlâ var olduğunu bilir. Nesne ve hareket devamlılığı artık tam anlamıyla gelişmiştir. Bununla birlikte yavaş yavaş sorun çözme becerisi de gelişmeye başlar. Örneğin bebeğiniz bir oyuncağa ulaşamıyorsa önündeki engelleri aşmaya, etrafından dolaşmaya çalışır. Kendisi için imkânı dâhilindeki en uygun çözümü bulmak için hareket eder, çözümler arar. Bebeğiniz nesnelerin yerini aklında tutabilmeye başlamıştır. Bunun için, daha önceden öğrendiği çeşitli yolları dener, önceki deneyimlerinden faydalanmaya çalışır.

Sesler ve Konuşma

Bebeğiniz aynı sesleri defalarca çıkarmaya başlayabilir ve artık kesik kesik de olsa heceleyerek, bazı sözcükleri söylemeye çalışır. Bu konuşma girişimlerinde onu dinleyerek ve onu anladığınızı belli ederek bebeğinizi motive edebilirsiniz.

Sosyal Yetenekler

Etrafı seyretmesi ve dünyayı daha iyi öğrenmesi için bebeğinizi güvenli olacak biçimde pencere kenarına veya mevsim uygunsa bahçede oturtmaya çalışın. Fakat eğer etrafta çok trafik ya da kalabalık varsa bu durum bebeğinizi rahatsız edebilir. Bebeğinizin kesinlikle içine düşebileceği biçimde çeşme, su havuzu, kuyu vb. şeylerin yakınına oturmayın. Bebeğiniz sevindiğinde ellerini çırpar, tanımadığı insanları gördüğünde ise hırçınlaşıp ağlayabilir. Bu nedenle bebeğinizden uzun süre ayrılmak zor olacaktır. Seyahat, tatil gibi özel planlar önceki aylara kıyasla çok daha zor bir süreç haline gelir. Seyahat ettiğinizde ne yaptığınızı anlamasa da huysuzlaşabilir. Eğer alışık olmadığı bir durumla karşılaşırsa da ne yapacağını anlamak için annesinin gözlerine bakar. Onu böyle durumlarda sakinleştirerek yönlendirebilirsiniz. Mutfakta yemek yaparken, bebeğinizle birlikte vakit geçirebilirsiniz. Bu ev içinde sosyalleşmenin ve ona günlük hayatı öğretmenin en güzel yollarından biridir. Çıkardığınız sesler, yaptığınız hareketler, yiyecek kokusu, mutfak atmosferi bebeğinizi büyüleyecektir. Güvenli eşyalara dokunmasına, plastik tabakları, kapları birbirinin içine ya da üstüne yerleştirmesine izin verebilirsiniz. Aynı zamanda bu eşyaları birbirine vurarak ses çıkarmayı da sevecektir. O nedenle kırılacak eşyaları veya keskin objeleri kesinlikle ondan uzak tutun. Mutfakta dikkat edilmesi gereken hususlar: Kucağınızda ya da yakınınızda bebeğiniz varken hiçbir sıcak yemek ya da içecek karıştırmayın. Tavaların, tencerelerin sap kısımlarını bebeğinizin ulaşamayacağı şekilde iç tarafta tutun. Ocağınızın önüne ya da ankastre setinize, bu tür kazaları önleyecek bir koruma da takabilirsiniz. Fırınınızı kilitleyebiliyorsanız kilitleyin. Bebeğiniz ayağa kalkarken kapağına tutunup düşebilir, sıcak bölmesine dokunup yanabilir ya da içine bakmak için açabilir. Temizleyicileri, asitleri, yakıcı ve aşındırıcı maddeleri kilitleriyle beraber, bebeğinizin ulaşamayacağı dolaplarda saklayın. Eğer bebeğinizle dışarı çıkıp, restorana gidecekseniz bazı ipuçları: Masa üzerinde yer alan tabak çanak, çatal bıçak gibi nesneler konusunda dikkatli olun, Çok geç saatte gitmeyin, çünkü oldukça geçe kalan yemekler bebeğinizin sindirim düzenini bozar ve onu rahatsız eder, Ayakta kalmayacağınız ve hızlıca siparişinizi alan bir mekân seçin, Eğer katı gıdaları yiyorsa, bebeğiniz oturur oturmaz yemeye başlayabilecek şekilde durumu ayarlayın. Ayına uygun parmak oyuncakları, bebeğinizin iyi vakit geçirmesini sağlar ve beklemenizi kolaylaştırır. Gittiğiniz mekanın mama sandalyeleri olmasına dikkat edin.

Diğer Değişiklikler

Katı yiyecek tecrübesi, bebekler için yeni bir deneyim, yeni bir dünyadır. Bebeğiniz yiyecekleri keşfetmek için parmaklarını kullanır, onlara dokunur, tamamıyla büyük bir lokma şeklinde ağzına atmaya çalışabilir. Bu beslenme deneyiminin doğal bir parçasıdır. Daha rahat yemesi için, yiyecekleri etrafına saçmasına olanak sağlayabilir, önleminizi bebeğinize büyük bir önlük takıp, masaya geniş bir bez sererek alabilirsiniz. Bazı bebekler hiç emeklemezken, bazıları bu ayda rahatça emeklerler. Başını dik tutma ve desteksiz oturma gibi eylemler geçen iki ayda görüldüyse, bebeğim emeklemiyor diye panik yapmayın. Bebeğiniz emmek istemiyorsa onu zorlamayın. Çünkü bu hem size hem de bebeğinize zarar verebilir. Vücut hareketlilikleri arttığı için eskisi kadar uzun süre emmek istemeyebilirler. Aynı zamanda ek gıda, farklı tatlara alışmalarını da sağlar. Bebeğiniz emmek istemiyorsa, bu katı gıdadan aldığı besinin kendisine yettiğini göstermektedir. Aynı zamanda neyi sevdiğinin ve neyi sevmediğinin farkındadır ve iştahı da değişkendir. Bu aylarda bebeklerin kendi beslenme düzenleri yavaş yavaş oluşmaya başlar. Bebekler genelde merdivenleri çok severler. Fakat yürüyemedikleri için merdivenlerden inip çıkabilmelerine 2-3 ay daha vardır. Tırmanma hareketi için tüm vücutlarını koordineli kullanmaları gerekmektedir. Ayrıca, yük kaldırma ve vücut dengesi de önemli bir gereksinimdir. Bu aylarda bebekler tutunarak güç almayı ve tırmanmayı öğrenirler. Merdivenlerin bebeğiniz için tehlikeli olduğunu unutmayın ve mutlaka düşmeyi önleyici kapılar koyun. Korkuluklara da ayrıca dikkat edin. Ona alacağınız oyuncaklarının farklı renk ve özelliklerde olmasına, karışık biçimde yan yana ya da üst üste dizilebilmelerine dikkat edin. Bebeğiniz tutması daha zor nesneleri artık rahatlıkla tutabilir. Oyuncakları arasından seçim yapabilir ve onu kolaylıkla tutarlar. Bebeğiniz baş ve işaret parmağıyla küçük nesneleri fırlatabilir. Bardağı tutarak su içmeye çalışır. Eğer geçen ay denemediyseniz, artık bebeğinize bardakla su içmeyi öğretmenizin zamanı gelmiştir. Başta suyu dökecektir, ama denemeden bunu öğrenemez. Sabırlı ve anlayışlı biçimde, güvenliğine dikkat ederken, ona bardakla su içmeyi öğretebilirsiniz.

Aşılar

  • Bu ayda yaptırılacak herhangi bir aşı bulunmuyor.

10 AYLIK BEBEK GELİŞİMİ

Dinleme ve İlgi

Bebeğinizin sizinle daima iletişim içinde olduğunu unutmayın. İlk konuşma deneyimi için belki bir-iki aya daha ihtiyacınız var ama o sizinle konuşmasa da bir bağlantı halinde. Bebeğiniz konuşmaya benzer sesler çıkarmanın yanı sıra sizi dinlemeyi de çok seviyor; onunla konuşmanızdan çok hoşlanıyor. Artık basit ifadeleri komut ve kelimeleri kolaylıkla anlayabiliyor. Bazı bebekler bu aylarda bilinçli sözcükler kullanabilir ve isteklerinize tepki verir.

Anlama

Saklanıp, tekrar ortaya çıktığınız oyunlar, (ce-ee), görünüp, kaybolduğunuz küçük numaralar bebeğinizi mest eder. Örneğin sevdiği battaniyeyi alıp, yüzünüzü kapatıp açarak onu eğlendirebilirsiniz. Ya da vücudunun bir bölümünü battaniyenin altına saklayıp onu aramanız ve bunu yaparken sevecen seslerle oyun oynadığınızı ifade etmeniz, onun gelişimi ve keyif alması için harika bir yöntemdir. Eğer farklı nesneler ya da oyuncaklarla oyuna başlamıyorsa, ilk olarak bunu elinizle yapmayı deneyin. Sizi mutlaka taklit edecek, bu süreçten keyif alacak ve algıda devamlılık becerisi gelişecektir. Her hareketinizi mutlaka bebeğinize anlatın, açıklayın çünkü sizi dinlemeye bayılıyor. Şarkı dinlemek, melodiler duymak bebeğiniz için çok önemlidir. Müzikle beraber el hareketleri yapın, şarkı sözlerini hareketlerinizle destekleyin. Şarkıda yürüdüm diyorsa yürüyün, güldüm diyorsa gülün. Böylece kavramlar ve kelimeler arasında bağlantı kurmaya başlayacak ve anladığı komutlar artacaktır. Bu aylar, bebeğinizin hafızası için çok büyük gelişmeler kaydedilen dönemlerdir. Artık, bir şeyin nerede olduğunu anlamak ve hatırlamak için onu sürekli görmesi gerekmez. 10 aylık bebekler nesne devamlılığını sağlayan oyunları oynamamayı çok sever.

Sesler ve Konuşma

Artık bebek dilinde ve sesinizi değiştirerek konuşmayın. Çünkü bebeğiniz konuşma becerisini sizi taklit ederek geliştiriyor ve doğru konuşabilmesi için doğru kelimeleri, düzgün vurgular ve net seslerle işitmesi gerekiyor. Bunun için ona tüm gününüzü basitçe anlatabilirsiniz. Bebeğiniz sizi dinlerken sözcüklerinizdeki kesin vurguları tekrarlamaya çalışacaktır. Konuşma eğitimi için suyu işaret ettiğinde, ona soru sorarak isteğini kesinleştirmeye çalışın: “Su mu istiyorsun?” Onunla sürekli konuşmalısınız, çok önemli. Bebeğiniz bir yerde oturuyor ve kalkmak için niyet gösteriyorsa, bunu el hareketleriyle göstermesi ve ifade etmesi için onu teşvik edin. Aynı zamanda bu durumu sözcüklerinizle de destekleyin: “Kalmak mı istiyorsun? İnmek mi istiyorsun?” Ellerinizle konuşmalarınızı destekleyin, onu yönlendirin. Sizin sözcüklerinizi ve hareketlerinizi taklit etmeye çalışacaktır.

Sosyal Yetenekler

Bir yere giderken, anlamayacağını düşünseniz bile, bebeğinize geri döneceğinizi söylemeniz devamlılık algısı nedeniyle çok önemlidir. Gidip, geleceğinizi anlatmanız ona bilişsel anlamda güven verir. Gittiğinizde, geri geleceğinizi bilmek bebeğiniz için büyün önem arz eder. Bu dönemde sık görülen ayrılık endişesini sizin ilgi ve sevginizle atlatacaktır. Rutininizi korumak adına, ayrıldığınız her zaman ona el sallayın, gitmekte olduğunuzu belirtin ve tekrar geleceğinizi söyleyin. Her el sallayışınız, onun da size el sallaması için bir fırsattır. Bir zaman sonra kaçınılmaz olarak sizinle birlikte el sallamayı öğrenecektir. Gelişim sürecinde rutinler gerçekten çok önemlidir. “Evetler” ve “hayırlar” sık sık değişmemelidir. Ona koyduğunuz kuralların değişmemesine, evdeki ortamın karışık olmamasına özen gösterin. Bebeğiniz, dün neye hayır dediğinizi hatırlamasa da bu konuda tutarlı olmak, ilerde kuralları daha iyi uygulatabilmenizi sağlayacaktır.

Diğer Değişiklikler

Bebeğiniz 10. ay civarında artık tutunarak ayağa kalkabilmelidir. Emekleyerek ya da sürünerek hareket eder. Evdeki eşyalara dayanarak belirli alanlarda dolaşır. Eğer elinden tutarsanız, yürümeye çalışacaktır. Ayrıca yatar vaziyetteyken, kalkıp, oturabilir. Bebeklerin büyük bir kısmı 1 yaşını doldurmaya yakınken yürür, o nedenle 10 ay desteksiz yürümek için henüz erken bir zamandır. O nedenle “bebeğim yürümüyor” diye endişelenmek için şu an çok erken. Ona rastgele çizimler yapması için kâğıt kalem verebilirsiniz. Yürüteç gelişmiş dünyada kullanılması tavsiye edilmeyen bir araçtır. Kullanılmasının çeşitli sakıncaları vardır ve bebeğinizin gelişimi açısından pek çok risk taşır. Çünkü yürüteç kullandığınızda, bebeğinizin fiziksel olarak hazır olmadığı şeyleri yapması için ona imkân tanımış olursunuz. Bu da ciddi kaza ve yaralanmalara sebep olabilir. Yürüteçler, bebeklerin olması gerektiğinden çok daha hızlı hareket etmesini sağlar. Bu nedenle kontrolünüz altında olmayan şeylere uzanması, çekmesi, düşürmesi, kendine zarar vermesi olasıdır. O nedenle yürüteç kullanmanız tavsiye edilmez. Çok hareketli olmayan sakin bebekler, normal bir gelişim süreci geçiriyor olabilirler. Bebeklerin sürekli yürümeye çalışmaları ya da emeklemeleri beklenemez. Fakat bebeğiniz bu aya kadar hiç emeklemediyse ya da bir yere tutunup kalkmadıysa, bu durum sizi endişelendirebilir. Bazı bebekler denemektense, gözlemlemeyi tercih ederler. Onların ortopedik gelişimlerini doktor kontrolünde tuttuğunuz sürece, endişelenmenize gerek yok. Çok büyük ihtimalle bebeğiniz birden hareketlenmeye, tutunarak ayaklanmaya ya da emeklemeye başlayacaktır. Bazı bebekler emeklemek yerinde, popolarının üzerinde hareket etmeye çalışır. Bazıları, karınlarının üzerinde sürünerek bir yerden bir yere giderler. Bazıları ise sabit bir noktaya tutup, etrafında dolaşırlar.

Aşılar

  • Bu ayda yaptırılacak herhangi bir aşı bulunmuyor.

11 AYLIK BEBEK GELİŞİMİ

Dinleme ve İlgi

Bebeğinize kitap okurken kitapları yırtmaya çalışması ya da onlara zarar vermesi bebeğinizin onu sevmediğini ve sizi dinlemediğini göstermez. Keşfetmek için sayfaları çekiştirmeye, kıvırmaya, parmağını aralara sokmaya, üzerine bir şeyler karalamaya çalışabilir. Bunun için önleminizi alarak kitabı kucağınızda keşfetmesini sağlayabilirsiniz. Siz sabırlı biçimde okumaya devam edin. Bu alışkanlığınız, onun ilerde okumayı sevebilmesi için çok büyük önem teşkil eder. Resimli kitaplar hâlâ ilgisini çekmektedir. Büyük, resimli, hareketli, pop-up (katmanlı, açılan) kitapları alın. Ona resimleri gösterip, sorular sorarak kitabı birlikte inceleyin. “Kuş nerede?” “Aaa, Buradaymış!” gibi etkileşimlerle sözcük / nesne bağlantıları kurun. Günlük aktiviteleriniz içinde kitap okumak mutlaka bulunsun. Bebeğinizin kitaplara olan ilgisi birkaç dakika sürecektir fakat endişelenmeyin. Zamanla odaklanma becerisi arttıkça bu süre de artar. Günlük hayattaki eşyalar artık bebeğinizin daha fazla ilgisini çeker. Kırılmayacak şişe, kap ve kavanozlarla, kapaklarla birlikte oyun oynayabilirsiniz. Bu hem oyun ve kavrama becerisini geliştirir, hem de günlük hayattaki nesneleri tanımasını sağlar. Takıp çıkarabileceği, söküp yerleştirebilecği oyuncaklar da verebilirsiniz. Eğer bir resim, kelime ya da ifade ilgisini çekerse, üzerinde durup ona birkaç kez tekrar edin. Böylece bebeğinizin hem dil yeteneği gelişir, hem de kavrama kabiliyeti artar. Yanında kazanılan kitap sevgisi de cabasıdır.

Anlama

Bebeğinizle konuşurken onun da cevap vereceğini farz ederek diyalog kurun. Gelişimini desteklemek için onunla devamlı konuşun. Çünkü sizi bir derece de olsa anlamaktadır. Bu dil ve konuşma becerisini geliştirir. Ona soru sorduğunuzda, verdiği cevapları tercüme etmeye çalışın. Örneğin “Elma mı istersin, armut mu? diye sorduğunuzda, kendince bir cevap veriyorsa “Elma istiyorsun” diyerek, elmayı gösterin ve doğrulayın. Bebeğiniz bu aylarda “Sakla & Bul” tarzı oyunları sever. İstediği bir şeyi parmağıyla işaret edebilir. Ters çevrilmiş bir kabın altındaki oyuncağı bulabilir, yerini anlayabilir.

Sesler ve Konuşma

Bebeğiniz için taklit hala çok önemli bir öğrenme yöntemi olduğu için kullandığınız kelimeleri de taklit eder. Zamanla taklit edilen kelime sayısı artar. Eğer aralarındaki anlam ilişkisini öğrendiyse, bilinçli kelimeler de kullanabilir. Beyni hızla gelişmektedir, dolayısıyla konuşma becerisi de buna bağlı olarak ilerler.

Sosyal Yetenekler

Bebeğiniz istediğiniz bir şeyi yaptığında ona teşekkür edin. Teşekkür etmeyi ve lütfen demeyi bu sayede öğrenir. Ona çeşitli direktifler verin, basit komutlarınızı anlayacak ve bunları gerçekleştirecektir. Eğer odasından topu getirdiğinde ona teşekkür ederseniz, bu olumlu davranış biçimi onun kafasına yerleşir. Şu anda teşekkür etme kelimesini kullanmasa da, vakti geldiğinde teşekkür edeceğine emin olabilirsiniz. Artık itiraz etme ve hoşlanmadığı şeylere karşı durma eylemi de kazanır. Örneğin sevdiği oyuncağı elinden alırsanız, buna sesini çıkarabilir. Aynı şekilde yapması ya da yapmaması gerekenleri ve komutlarınızı da iyice anlamaya başlar. Taklit yoluyla öğrenmeye devam etmektedir. O nedenle bebeğinizin sahip olmasını istemediğiniz alışkanlıkları terk etmeye şimdiden başlamalısınız. Telefonla konuşuyormuş gibi yapabilir, yemek karıştırıyormuş gibi yapabilir ya da TV’yi kumandayla açıyormuş gibi yapabilir. Bebeğiniz kardeşiyle ya da yaşıtı bir bebekle oynarken, kendine ait bir nesneyi ya da o an eline geçirdiği bir oyuncağı başkasıyla paylaşmak istemeyebilir. Bunu huysuzlanarak, bağırarak, ağlayarak ifade edebilir. Çocuğunuzun paylaşmayı öğrenmesini istiyorsanız, ona uygulamalı olarak göstermeli ve tane tane sözlerle bunu ona anlatmalısınız. Deneme-yanılma yöntemi ve iletişim, öğretmek için idealdir. Şu anda sahiplenme duyguları, keşfetme tutkularıyla doğru orantılı olarak çok yüksek olabilir. Oyun, bu isteklerin en iyi ifade edildiği yerdir. Ona yardımcı olun ve karakter gelişimine saygı duyarak, bebeğinize yapması gerektiği şeyi güzelce öğretmeyi deneyin. Çocuklar yan yana (paralel şekilde) oturarak birbirleriyle ilişkilerini geliştirir, diğer çocukların oyun oynama biçimini ve oyuncaklarla olan ilişkisini incelerler. Bu sırada anlamsız sesler çıkararak, iletişimin bir diğer yönünü sürdürür ve sosyalleşirler. Birlikte oyun oynamak, çocukların birbirlerinden bir şeyler öğrenmesi için ideal bir ortamdır. Aileler için önemli olan, çocukların kavga etmeden, huzurlu ve sakin biçimde oyun oynamalarını sağlamaktır. Bir süre sonra paralel oyunun yerini, birlikte oyun alır. Örneğin ev sahibi çocuk, oyuncaklarını arkadaşıyla paylaşabilir. Oyun halısı üzerinde, oyuncaklar paylaşılır. Karşılıklı olarak, oyuncaklarını kullanarak ortak bir oyun kurabilirler. Burada roller paylaşılmıştır, tutkulu inatlaşma ve huzursuzluk kısa sürede sona erer.

Diğer Değişiklikler

Artık bebeğiniz, kendi oyuncaklarını yerine koymaya çalışacaktır. Onları kutusuna ya da rafa yerleştirmeye çalışabilir. Sizinle top oynayabilir ve her hareketinizi yapabildiği ölçüde taklit eder. Bu durum, günlük hayatınızın bir parçası haline gelecektir. Yardımınızla bardaktan su içebilir. Hangi ayda olursa olsun, ona ayakkabı giydirmenin yürüyüşünü kolaylaştıracağı yönünde tavsiyeler duymuş olabilirsiniz. Bazı bebekler onuncu ay gibi erken dönemde yürürken, bazılarının gelişimi 16-18. ayı bulabilir. Eğer bebeğinizde bu ayda yürüme becerisi gelişirse, onun ayağını sıkmadan kavrayan, esnek ve kaymayı önleyen ayakkabılar kullanın. Fakat mevsim ve ortam müsaitse, bebeğinizin ayak kaslarının gelişimi için evde yalın ayak dolaşmalarına müsaade edebilirsiniz.

Aşılar

  • Bu ayda yaptırılacak herhangi bir aşı bulunmuyor.

12 AYLIK BEBEK GELİŞİMİ

Dinleme ve İlgi

Bebeğinizin kitaplardaki resimlere ilgisi artar. Eşyaların isimlerini öğrenmeye çalışır. Bir nesnenin adı söylendiğinde, onun ne olduğunu algılar. Görüş mesafesi ve netliği de yetişkinlerle eşit düzeye erişir.

Anlama

Bebeğiniz kendi kendine bir şeyler yapmaya çalışıyorsa ona müsaade edin, çünkü onu bölerseniz rahatsız olabilir. Sizin gözetiminizde olduğu sürece, kendi kendine bir şeyler yapması iyidir, çünkü bu kendine güvenini geliştirir. Yine de bu durumda bile sizin tüm ilginize muhtaç olduğunu unutmayın. Ama yine de daima emrine amade olduğunuzu düşünmemeli. Sizin de işleriniz olduğunu anlamalı ve sabretmeyi öğrenmelidir. İsteklerini ertelemeyi öğrenmek konusunda ona yardımcı olun. Bebeğiniz önceki aylardaki gelişimini takip edecek biçimde kısa talimatları anlar. “Bunu ister misiniz? “Buraya gelir misin?” gibi basit komutlarda bulunarak sizi anlamasını sağlayın. “Ce-ee” tarzı oyunları oynamaya devam edin. Yeni şeyler öğrendikçe onu devam etmesi için yüreklendirin. Eşyaları gösterin, isimlerini söyleyin. Eşyanın adını doğru bilirse ya da hangisi olduğunu gösterebilirse gülümseyerek aferin deyin. Onaylandığını ve teşvik edildiğini bildiğinde daha iyi öğrenecek, sizi anlayacak ve mutlu olacaktır.

Sesler ve Konuşma

Bebeğiniz bir yaş civarında birkaç kelime söyleyebilir. (3 ya da 4) Dikkat çekmek için ağlama ve çığlık dışında sesler kullanmaya başlar. Farklı ses ve konuşmaları taklit eder.

Sosyal Yetenekler

Sizi kutluyoruz. Bebeğiniz artık 1 yaşında ve bu ay, bebeğinizin ilk doğum gününü kutlayacaksınız. Bebekler, açık havayı daha çok severler. Eğer uygunsa mevsim ve hava şartlarını göze alarak, ilk doğumgünü partisini bahçede veya açık havada yapabilirsiniz. Eğer doğum günü partisi yapacaksanız, partinin saatlerini bebeğinizin uyku düzenine göre ayarlayın. Misafir sayısını kısıtlı tutun. Bebeğiniz ses ve kalabalıktan rahatsız olabilir. Bugünün hatıralarını daha sonra ona gösterebilmek için mutlaka bol bol fotoğraf çekin, video çekin ve bunları iyi biçimde saklayın. Bebeğiniz abartılı maske ve makyajdan, kabarık saçlardan ve gösterişli kostümlerden korkabilir. Eğer palyaço ya da canlandırıcı getirecekseniz, bebeğinizin korkması durumunda onu zorlamayın ve ondan uzak tutun. İmkânınız varsa, sizin yerinize başka birinin hazırlık yapmasını sağlayın. Çünkü bebeğinizi kontrol etmek ve misafirleri ağırlamak için, çok büyük enerjiye ihtiyacınız olacak. Bebeğiniz taklit yoluyla öpücük atmak, göz kırmak gibi davranışları öğrenebilir. Sizin yaptığınız ev işlerini taklit eder. Giydirilirken size kolaylık sağlar ve yardım eder. Bu aylarda inatlaşmaya başladığı görülebilir. Uyku, yemek, giyinme vb. şeylere itiraz etmeye başlayabilir. Hatalı davrandığında uyarırsanız ona kızmış olmanıza üzülür fakat beğenilen hareketini de yineler. Bebeğiniz aileden insanlara bağlılık ve sevecenlik gösterir. Güvendiği kişilerin kucağına gitmek ister, gülümser, yakınlaşır. Anne ve babanın anlamını bilir, farklı bireyler olduğunu anlar. Oyuncaklardan daha fazla, insanlarla oynamayı tercih eder. Fincana kaşıkla vurma, tuz dökme, peçeteyle ağız silme gibi hareketleri taklit edebilir. Eğer top oynarken karşısına oturursanız, sizle birlikte oynar. Sizi örnek aldığı, daima aklınızda olsun. Onun her şeyi anladığını düşünerek neyi neden yapması ve yapmaması gerektiğini anlatın. Yaptığı şeylere sürekli hayır demeyin. Bu hayır kelimesinin gücünü azaltır ve bir süre sonra hayır dediğinde sizi dinlemez. Artık sürekli kucakta durmak isteyen küçük bir bebek olmadığı için, hareket özgürlüğüne saygı gösterin. Sadece istediği zamanlarda onu kucağınıza alın. Sıkıştırıp, zorlamayın. Bir şeyleri yapmayı öğrendikçe, tavrının da zamanla değiştiğini göreceksiniz. Çocuğunuz eşyalara aşırı bağımlılık gösterebilir. Ona bunu kontrol etmesini öğretmek için, en sevdiği eşya ile iletişime geçeceği zamanları rutine bağlayın. Örneğin, eğer bebeğine bağlılık duyuyorsa, bunu yalnızca gece yatarken yanına almasına izin verebilirsiniz. Eğer sizi rahatsız etmiyorsa, kayıtsız kalma şansınız da var. Fakat bebeğin bazı kişi ve nesnelerden ayrılabileceğini öğrenmesi onun için iyi olacaktır. Oyun sürelerinizden kısmayın, bol bol oyun oynamaya devam edin. Diğer çocuklarla da bol bol oynamasını sağlayın. Boya kalemleri alın, kalem tutmaya alıştırın. Hikâyeler anlatın, şarkı söyleyin. Ona geometrik şekillerde oyuncaklar alın ya da yumuşak bir topla hareketli oyunlar oynatın. Bebeğiniz bu ay civarında, gündüz uykularını uzatabilir. Eğer başlamadıysa, buna alıştırabilirsiniz. Gündüz uykusu dışında, gece uykusu rutini de değişebilir. Bazı bebekler günde tek uykuya bir günde alışabilir, bazıları için bu aylar sürer. Bunu sağlamak için sabahları erken kaldırabilirsiniz.

Diğer Değişiklikler

Bebeklerin bir kısmı bu ayda tek başına yürümeyi başarsa da, genel çoğunluğu elinden tutunca yürür. Bu tür dönüm noktaları bebekten bebeğe değişiklik gösterir. Endişeleniyorsanız doktorunuza danışın, fakat ondan olumsuz bir dönüş almadığınız müddetçe bebeğinizin gelişimini sürekli başka bebeklerinkiyle kıyaslamayın. Her çocuğun gelişim süreci kendine has özellikler gösterir. Doktor kontrolünde büyüdüğü sürece farklılıklar için sürekli endişelenmeye gerek yoktur. Bebeğiniz artık elinde iki nesne varken, bir tane daha alabilir. Ayaktayken, eğilip yerden bir şey alabilir. Başparmağı ve işaret parmağını birlikte kullanarak, küçük eşyaları kavrayabilir. Daha önceki aylarda olduğu gibi kas gelişimi için evde ayakkabı giydirmeyin ve yürüteç kullanmayın. Kendi kendine yürümesi ve etrafı keşfetmesi için, ona güvenli alanlar yaratın.

Aşılar

  • KKK / Kızamık-Kızamıkçık-Kabakulak Aşısı
  • Suçiçeği Aşısı
  • KPA Pnomökök Aşısı Rapel Doz

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*